1. Ý nghĩa của nghi thức cúng mùng 1 Tết Nguyên Đán

Tết nguyên đán là thời điểm giao thoa giữa năm cũ và năm mới, giữa điều đã cũ và điều sắp mới, giữa một chu kỳ vận hành của vạn vật và đất trời. Tết nguyên đán cũng là thời khắc thiêng liêng, cao quý nhất của người Việt mình. Còn dich theo tiếng Hán Việt thì "Nguyên" có nghĩa là "mới" còn "Đán" mang ý nghĩa "sáng sớm".

Văn khấn cúng thần linh gia tiên ngày mùng 1 Tết cầu mong cho năm mới bình an, tài lộc - Ảnh 1.

Tại sao có tập tục cúng ngày mồng 1 Tết

Vì vậy, ngày mùng 1 Tết nguyên đán lại càng được coi trọng hơn bao giờ hết vì đó là ngày đầu tiên trong năm mới. Do đó, việc thờ cúng, khấn bái ông bà tổ tiên ngày mồng 1 này được các gia đình tiến hành rất chu đáo, để cầu mong cho một năm mới khỏe mạnh, bình an và hạnh phúc cho cả gia đình.

Nghi thức cúng gia tiên ngày mồng một Tết sẽ được chia vào 2 thời điểm là sáng và tối. Cúng nôm sáng mồng 1 Tết được gọi là cúng nguyên đán còn cúng chiều mùng 1 được gọi là cúng tịch điện. Bên cạnh việc làm mâm cỗ cúng thì gia chủ cần phải có thêm bài văn khấn cho cả 2 buổi cúng mùng 1 Tết này, chi tiết bài văn khấn mồng 1 sẽ được chúng tôi giới thiệu dưới đây.

2. Khấn - cúng ngày mồng 1 Tết cần chuẩn bị những gì? 

Theo phong tục tập quán của dân tộc mình thì vào mồng 1 bạn cần chuẩn bị một mâm lễ vật cùng 1 bài khấn nôm Tùy theo điều kiện kinh tế cũng như văn hóa của mỗi vùng miền khác nhau mà cách thức chuẩn bị cho ngày mồng 1 cũng có nhiều sự khác biệt.

Thông thường, một mâm lễ vật vào mồng 1 Tết để dâng lên tổ tiên gồm:

Văn khấn cúng thần linh gia tiên ngày mùng 1 Tết cầu mong cho năm mới bình an, tài lộc - Ảnh 2.

Cúng ngày mồng 1 Tết cần chuẩn bị những gì?

- Một mâm ngũ quả, hoa tươi;

- Giấy tiền, vàng mã, đèn nến, hương hoa;

- Trầu cau, rượu;

-Mâm cỗ mặn hoặc chay với đầy đủ món ăn truyền thống như gà luộc, canh măng, xôi, các món xào…

Sau khi mâm cỗ đã được sửa soạn tươm tất được bày biện trang nghiêm trên bàn thờ thì tiếp theo lần lượt những người trong nhà ra trước bàn thờ vái lậy để tỏ lòng thành kính đối với bề trên. Người lớn tuổi nhất hoặc trụ cột trong nhà sẽ đọc bài văn khấn mời ông bà, thần linh dùng bữa và chứng giám cho lòng thành của con cháu.

Văn khấn cúng thần linh gia tiên ngày mùng 1 Tết cầu mong cho năm mới bình an, tài lộc - Ảnh 4.

Mẫm cổ cúng ngày mồng 1

Lưu ý: Sáng mồng 1 Tết nguyên đán thường kiêng kỵ sát sinh, vì vậy các bạn không nên thịt gà vào buổi sáng mà hãy chuẩn bị sẵn nguyên một con gà luộc vào tối hôm trước.

3. Bài văn cúng - khấn nôm cho ngày mùng 1 Tết 

Bài văn cúng mồng 1 cần phải được đọc một cách trôi chảy, rõ ràng bằng lòng thành kính, sự biết ơn đến bề trên. Vậy nên bạn nên tìm đọc các bài văn khấn trước khi cúng.

Dưới đây là 2 bài văn khấn nôm hay và ý nghĩa mà chúng tôi đã sưu tầm và cập nhật đầy đủ, các bạn có thể tham khảo thêm để có một ngày mồng 1 trọn vẹn và thành công. 

Bài Văn khấn nôm mùng 1 trong nhà
(Bài dùng vào mồng một tết nguyên đán)
“Nam mô a di Đà Phật! (3 lần)
- Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
- Con kính lạy Đức Đương Lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật.
- Con kính lạy Phật Trời, Hoàng Thiên Hậu Thổ.
- Con kính lạy Chư vị Tôn Thần.
Tín chủ (chúng) con là ................................
Ngụ tại ..............................................
Hôm nay là ngày mồng 1 tháng Giêng năm Mậu Tuất, nhằm ngày Tết Nguyên Đán đầu xuân, giải trừ gió đông lạnh lẽo, hung nghiệt tiêu tan, đón mừng Nguyên Đán xuân thiên, mưa móc thấm nhuần, muôn vật tưng bừng đổi mới. Nơi nơi lễ tiết, chốn chốn tường trình.
Nhân ngày năm mới, tin chủ con sắm sửa hương hoa, cơm canh lễ vật bày ra trước án, dâng cúng Thiên Địa Tôn Thần. Cúi xin đức Tôn thần, giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật. Nguyện cho gia chủ chúng con mọi người sức khỏe dồi dào, an khang thịnh vượng. Mong ơn Đương cảnh Thành hoàng, đội đức Tôn thần bản xứ phù hộ độ trì cho gia chủ năm tới tấn tài tấn lộc, gặp nhiều may mắn, tai qua nạn khỏi. Đầu năm chí giữa, nửa năm chí cuối, sự nghiệp hanh thông, sở cầu như ý, sở nguyện lòng tâm.
Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin chứng giám, phù hộ độ trì.
Nam mô a di Đà Phật! (3 lần)”
Văn nôm khấn tổ tiên mùng 1
(Dùng vào mồng một tết nguyên đán)
“Nam mô a di Đà Phật! (3 lần)
- Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
- Con kính lạy Đức Đương Lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật.
- Con kính lạy Các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, Bá Thúc Huynh Đệ, đường thượng Tiên linh và các hương hồn nội tộc, ngoại tộc họ…………………
Tín chủ (chúng) con là: ……………………………
Ngụ tại:…………………………………………….
Nay theo tuế luật, âm dương vận hành tới tuần Nguyên đán, đầu xuân năm mới, con cháu tưởng nhớ ân đức Tổ tiên như trời cao biển rộng. Hôm nay, ngày mùng Một tháng Giêng năm Mậu Tuất, tín chủ con cùng toàn thể con cháu trong nhà sửa sang lễ vật, hương hoa nước quả, thắp nén hương thơm, thành kính dâng trước án.
Tín chủ con có lời kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, bá thúc đệ huynh, cô di tỷ muội, nam nữ tử tôn nội ngoại, cúi xin các vị thương xót con cháu, linh thiêng giáng về linh sàng, phù hộ độ trì con cháu, năm mới an khang, mọi bề thuận lợi, sự nghiệp hanh thông, bốn mùa không hạn ách nào xâm hại, tám tiết có điềm lành tiếp ứng.
Tín chủ con lại mời các vị vong linh, tiền chủ, hậu chủ ở trong đất này cùng về hâm hưởng, xin ban cho sức khỏe dồi dào, vạn sự tốt lành.
Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin chứng giám, phù hộ độ trì.
Nam mô a di Đà Phật! (3 lần)”

Trên đây là một số bài văn khấn nôm cúng mùng 1 Tết, các bạn hãy tham khảo và lựa chọn một bài phù hợp để cúng thần linh và gia tiên trong dịp nguyên đán Kỷ Hợi sắp tới. Chúc bạn và gia đình có một năm mới hạnh phúc, thành công.